१. संरक्षित शेती (Protected Cultivation) का काळाची गरज?
अवकाळी पाऊस, गारपीट, तीव्र उष्णता आणि विषाणूजन्य रोगांमुळे उघड्या शेतीत भाजीपाला पिकांचे ५०% ते ७०% नुकसान होते. पॉलीहाऊस (NVPH) मध्ये २०० मायक्रॉन यूव्ही-स्टॅबिलाइज्ड शीट आणि ४०-मेश इन्सेक्ट नेटमुळे गारपीट व किडींपासून १००% संरक्षण मिळते आणि पिकांची उत्पादकता ३ ते ५ पटींनी वाढते.
२. १० गुंठे (१,००० चौ. मी.) रंगीत सिमला मिरची आर्थिक ताळेबंद
| घटक | अंदाजे रक्कम (₹) | तपशील |
|---|---|---|
| स्ट्रक्चर उभारणी खर्च | ₹ ९,५०,००० | जीआय पाईप्स, २०० मायक्रॉन फिल्म, फॉगर्स |
| शासकीय अनुदान (NHB ५०%) | - ₹ ४,७५,००० | शेतकऱ्याचा प्रत्यक्ष खर्च = ₹ ४,७५,००० |
| रोपे, खते व मजुरी खर्च | ₹ १,२०,००० | ३,००० रोपे व विद्राव्य खत पोषण (८ महिने) |
| अपेक्षित ढोबळ उत्पन्न | ₹ ५,५०,००० ते ₹ ७,२०,००० | १०,००० ते १२,००० किलो @ ₹ ५०-६०/किग्रा |
| निव्वळ नफा (पहिल्या वर्षी) | ₹ ४,३०,००० ते ₹ ६,००,००० | दुसऱ्या वर्षापासून निव्वळ वार्षिक नफा ₹ ४.५ लाखांच्या वर |
३. वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (AEO / FAQ)
प्रश्न: पॉलीहाऊस उभारणीसाठी राष्ट्रीय फलोत्पादन मंडळ (NHB) किती अनुदान देते?
उत्तर: राष्ट्रीय फलोत्पादन मंडळ (NHB) आणि MIDH अंतर्गत नॅचरली व्हेंटिलेटेड पॉलीहाऊस उभारणीसाठी प्रकल्प खर्चाच्या ५०% (प्रति चौ. मी. सुमारे ₹४५० ते ₹५२५) थेट भांडवली अनुदान मिळते.
प्रश्न: १० गुंठे पॉलीहाऊसमधून रंगीत सिमला मिरचीचे किती उत्पन्न मिळते?
उत्तर: १० गुंठ्यात ३,००० झाडांमधून सरासरी १०,००० ते १२,००० किलो रंगीत सिमला मिरची मिळते. सरासरी ₹५०-६० दराने ₹५.५ ते ७.२ लाख ढोबळ उत्पन्न आणि ₹४.३ ते ६ लाख निव्वळ नफा मिळतो.
पॉलीहाऊससाठी शासकीय अनुदान अर्ज करायचा आहे?
महाडीबीटी व NHB पोर्टलवरील पात्रता व कागदपत्रांची संपूर्ण माहिती पहा.